Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowa
Bezpośrednio po II wojnie światowej produkcję zabawkarską w Polsce prowadzono głównie w zakładach prywatnych (część miała genezę przedwojenną), od przełomu lat czterdziestych i pięćdziesiątych w tej gałęzi wytwórczości dominującą formą własności na 40 lat stały się przedsiębiorstwa państwowe i spółd...
Saved in:
Main Authors: | , |
---|---|
Format: | Article |
Language: | English |
Published: |
Lodz University Press
2024-12-01
|
Series: | Przegląd Nauk Historycznych |
Subjects: | |
Online Access: | https://czasopisma.uni.lodz.pl/pnh/article/view/23009 |
Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
_version_ | 1841526717154328576 |
---|---|
author | Małgorzata Przeniosło Marek Przeniosło |
author_facet | Małgorzata Przeniosło Marek Przeniosło |
author_sort | Małgorzata Przeniosło |
collection | DOAJ |
description | Bezpośrednio po II wojnie światowej produkcję zabawkarską w Polsce prowadzono głównie w zakładach prywatnych (część miała genezę przedwojenną), od przełomu lat czterdziestych i pięćdziesiątych w tej gałęzi wytwórczości dominującą formą własności na 40 lat stały się przedsiębiorstwa państwowe i spółdzielcze. Z czasem w produkcji zabawek spółdzielnie zdobyły pozycję pierwszoplanową. Dzieje produkcji zabawek w Polsce nie tylko nie doczekały się całościowego opracowania, ale faktycznie nawet ustalenia fragmentaryczne (cząstkowe) dotyczące tego dość istotnego działu gospodarki należą do rzadkości.
Określając potrzeby badawcze dotyczące produkcji zabawek, trzeba stwierdzić, że najbardziej pożądane byłoby podjęcie prac nad całością problematyki, a więc opracowanie tematu: Przemysł zabawkarski (produkcja zabawek) w Polsce (na ziemiach polskich). W takim szerokim ujęciu okres PRL stanowiłby część najbardziej obszerną. W szerszej perspektywie czasowej (odnoszącej się nie tylko do okresu PRL) rozważania mogłyby ewentualnie dotyczyć wybranego asortymentu zabawkarskiego (np. produkcji lalek, klocków, zabawek pluszowych, zabawek mechanicznych, zabawek militarnych). Cenne byłyby także pojedyncze opracowania koncentrujące się na wybranych większych zakładach produkcyjnych lub na grupach zakładów o określonej specjalizacji, ewentualnie z danego regionu.
Źródeł do dziejów przemysłu zabawkarskiego w Polsce po 1945 r. poszukiwać możemy przede wszystkim w placówkach podległych Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych, pewne znaczenie mają także materiały zgromadzone w innych instytucjach, prasa z badanego okresu, wspomnienia, wreszcie same zabawki (w zbiorach muzeów i kolekcji prywatnych). W przypadku archiwów państwowych pierwszoplanowe znaczenie mają zbiory Archiwum Akt Nowych w Warszawie oraz kilku archiwów terenowych, szczególnie w Kielcach, Łodzi, Poznaniu, Krakowie, Wrocławiu i Białymstoku. |
format | Article |
id | doaj-art-f383d63d2552484a8478f4a2487cd0b5 |
institution | Kabale University |
issn | 1644-857X 2450-7660 |
language | English |
publishDate | 2024-12-01 |
publisher | Lodz University Press |
record_format | Article |
series | Przegląd Nauk Historycznych |
spelling | doaj-art-f383d63d2552484a8478f4a2487cd0b52025-01-16T12:03:40ZengLodz University PressPrzegląd Nauk Historycznych1644-857X2450-76602024-12-0123227530010.18778/1644-857X.23.02.1123290Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowaMałgorzata Przeniosło0https://orcid.org/0000-0001-7487-9976Marek Przeniosło1https://orcid.org/0000-0002-7387-8530Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach Bezpośrednio po II wojnie światowej produkcję zabawkarską w Polsce prowadzono głównie w zakładach prywatnych (część miała genezę przedwojenną), od przełomu lat czterdziestych i pięćdziesiątych w tej gałęzi wytwórczości dominującą formą własności na 40 lat stały się przedsiębiorstwa państwowe i spółdzielcze. Z czasem w produkcji zabawek spółdzielnie zdobyły pozycję pierwszoplanową. Dzieje produkcji zabawek w Polsce nie tylko nie doczekały się całościowego opracowania, ale faktycznie nawet ustalenia fragmentaryczne (cząstkowe) dotyczące tego dość istotnego działu gospodarki należą do rzadkości. Określając potrzeby badawcze dotyczące produkcji zabawek, trzeba stwierdzić, że najbardziej pożądane byłoby podjęcie prac nad całością problematyki, a więc opracowanie tematu: Przemysł zabawkarski (produkcja zabawek) w Polsce (na ziemiach polskich). W takim szerokim ujęciu okres PRL stanowiłby część najbardziej obszerną. W szerszej perspektywie czasowej (odnoszącej się nie tylko do okresu PRL) rozważania mogłyby ewentualnie dotyczyć wybranego asortymentu zabawkarskiego (np. produkcji lalek, klocków, zabawek pluszowych, zabawek mechanicznych, zabawek militarnych). Cenne byłyby także pojedyncze opracowania koncentrujące się na wybranych większych zakładach produkcyjnych lub na grupach zakładów o określonej specjalizacji, ewentualnie z danego regionu. Źródeł do dziejów przemysłu zabawkarskiego w Polsce po 1945 r. poszukiwać możemy przede wszystkim w placówkach podległych Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych, pewne znaczenie mają także materiały zgromadzone w innych instytucjach, prasa z badanego okresu, wspomnienia, wreszcie same zabawki (w zbiorach muzeów i kolekcji prywatnych). W przypadku archiwów państwowych pierwszoplanowe znaczenie mają zbiory Archiwum Akt Nowych w Warszawie oraz kilku archiwów terenowych, szczególnie w Kielcach, Łodzi, Poznaniu, Krakowie, Wrocławiu i Białymstoku.https://czasopisma.uni.lodz.pl/pnh/article/view/23009przemysł zabawkarski w okresie prlhistoria spółdzielczości |
spellingShingle | Małgorzata Przeniosło Marek Przeniosło Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowa Przegląd Nauk Historycznych przemysł zabawkarski w okresie prl historia spółdzielczości |
title | Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowa |
title_full | Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowa |
title_fullStr | Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowa |
title_full_unstemmed | Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowa |
title_short | Przemysł zabawkarski w okresie PRL: potrzeby badawcze, baza źródłowa |
title_sort | przemysl zabawkarski w okresie prl potrzeby badawcze baza zrodlowa |
topic | przemysł zabawkarski w okresie prl historia spółdzielczości |
url | https://czasopisma.uni.lodz.pl/pnh/article/view/23009 |
work_keys_str_mv | AT małgorzataprzeniosło przemysłzabawkarskiwokresieprlpotrzebybadawczebazazrodłowa AT marekprzeniosło przemysłzabawkarskiwokresieprlpotrzebybadawczebazazrodłowa |