Yetişkinlerin Temel Eğitimi Bağlamında Yetişkinler İkinci Kademe Eğitimi Programının Bütünsel Bir Değerlendirmesi - Fevziye SAYILAN; Ahmet YILDIZ; Nevzat Samet BAYKAL (Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi)
Yetişkinlerin zorunlu temel eğitimden tamamen ya da kısmen mahrum kalmaları Türkiye’deki yetişkin eğitiminin önemli sorun alanlarından biridir. Türkiye’de zorunlu temel eğitimden kısmen ya da tamamen mahrum kalanlar için Milli Eğitim Bakanlığı’nca (MEB) “Yetişkin Okuma-Yazma Öğretimi ve Temel Eğitim Programı” adı altında kurslar düzenlenmektedir. “Yetişkin OkumaYazma Öğretimi ve Temel Eğitim Programı” ise iki alt programdan oluşmaktadır. Bu iki alt programdan biri olan Yetişkinler I. Kademe Okuma-Yazma Öğretimi ve Temel Eğitim Programı, okuma yazma ve temel yaşam becerilerini kazandırmayı hedeflemektedir. Bu alt programın devamı olan ikinci alt program Yetişkinler İkinci Kademe Eğitimi Programı (YİKEP) kursları ise okuma yazma becerisi kazanmış yetişkinlere ilkokul diplomasına denk bilgi, beceri ve tutum kazandırmak amacıyla düzenlenmektedir. Bu çalışma kapsamında ‘Yetişkin Okuma-Yazma Öğretimi ve Temel Eğitim Programı’nın alt programlarından biri olan Yetişkinler İkinci Kademe Eğitimi Programı (YİKEP) ele alınmıştır. Bu bağlamda yetişkinlerin temel eğitimi bağlamında Yetişkinler İkinci Kademe Eğitimi Programı (YİKEP) bütünsel bir değerlendirmeye tabi tutulmuş, sorun alanları belirlenmiş ve sorun alanlarına ilişkin olarak öneriler getirilmiştir. Bu araştırma kapsamında yetişkinler için temel eğitimin önemli bileşenlerinden olan YİKEP'in ülkede yetişkinlerin temel eğitim eksikliğini giderme konusunda önemli bir potansiyeli olduğu görülmüş; ama aynı zamanda YİKEP’in mevcut yapı ve işleyişinin bu potansiyeli harekete geçirme açısından ciddi engelleri de barındırdığı tespit edilmiştir. Yine araştırma kapsamında YİKEP kurslarının ağırlıklı olarak kadınlardan oluştuğu; yıllar itibarıyla çağ nüfusunun okullaşma oranının artmaması nedeniyle okumaz yazmazlığın ileri yaşlarda yoğunlaştığı tespit edilmiştir. Kurs öğretmenlerinin yetişkin öğrenmesinin özellikleriyle ilgili yönlendirmeden geçirilmeden istihdam edilmesi durumu araştırma kapsamında tespit edilen bir diğer önemli noktadır.