اثر کاربرد برگی گاما‌آمینو بوتیریک‌ اسید بر برخی خصوصیات بیوشیمیایی و بیان ژن‌های PAL وCHS در انگور رقم قزل‌اوزوم (Vitis vinifera L) - افسانه اله ویرن اوصالو; لطفعلی ناصری; ابوالفضل علیرضالو; رضا درویش زاده; صمد نژاد ابراهیمی (Pizhūhish/hā-yi tulīd-i giyāhī)
سابقه و هدف:انگور یکی از مهمترین محصولات میوه‌ای در سطح جهان است و دارای ارزش غذایی بالا با فعالیت آنتی‌اکسیدانی و ضد سرطانی قوی است. امروزه استفاده از ترکیبات سالم طبیعی از جمله ترکیبات نیتروژن آلی برای بهبود کیفی میوه اهمیت زیادی پیدا کرده است. کاربرد اسیدهای آمینه به‌عنوان یکی از ترکیبات طبیعی نیتروژنه می‌تواند باعث افزایش کیفیت تغذیه‌ای میوه‌ها شود. در مطالعه حاضر ازگاما آمینوبوتیریک اسید به‌عنوان یک اسیدآمینه غیر‌پروتئینی جهت بهبود خصوصیات کیفی میوه انگور رقم قزل‌اوزوم استفاده شد.مواد و روش ها: آزمایش در دو باغ جداگانه واقع در دو منطقه ارومیه با شرایط آب و هوایی (میکروکلیما) متفاوت و در قالب طرح کاملا تصادفی با محلول‌پاشی گابا در 4 غلظت (0، 5، 10 و 25 میلی‌مولار) در دو مرحله زمانی (مرحله veraison و یک هفته بعد) با 3 تکرار بر روی تاک-های انگور رقم قزل ‌اوزوم 13ساله انجام گرفت. برخی خصوصیات کیفی میوه از جمله میزان اسیدهای قابل تیتر (TA)، مواد جامد محلول کل (TSS) ، محتوای آنتی‌اکسیدان کل، فنول کل، فلاونوئید کل، آنتوسیانین کل، فعالیت آنزیم‌های فنیل آلانین آمونیالیاز (PAL) ، کاتالاز، میزان ترکیبات فنولی میوه از جمله فلاونول‌ها، فلاوان-3-اُل‌ها و اسیدهای فنولیکی و همچنین بیان نسبی ژن‌های PAL و CHS ارزیابی شدند.یافته ها: بر اساس نتایج، گابا در غلظت 10 میلی‌مولار باعث ایجاد بیشترین میزان اسیدهای قابل تیتر، مواد جامد محلول کل، فنول کل، فلاونوئید کل، محتوای آنتی‌اکسیدان کل و آنتوسیانین میوه شد. بیشترین میزان فعالیت آنزیم PAL نیز در همین غلظت گابا مشاهده گردید. آنزیم کاتالاز در غلظت 25 میلی‌مولار گابا بیشترین فعالیت را داشت. ترکیبات فنولی یافت شده بر اساس روش HPLC در این تحقیق ترکیبات فلاونولی میریستین، کوئرستین، کامفرول، سیرینجتین، ترکیبات فلاوان-3-اُل‌ها، کاتچین و ترکیبات غیر فلاونوئیدی گالیک ‌اسید، کافئیک ‌اسید، پی-کوماریک ‌اسید و رسوراترول اندازه‌گیری شدند که اغلب این ترکیبات در غلظت 10 میلی‌مولار گابا بیشترین مقدار را نشان دادند و بعد از آن غلظت 5 میلی‌مولار گابا بیشترین تأثیر را در افزایش این ترکیبات داشت. ژن‌های PAL و CHS نیز در دو زمان نمونه‌برداری بعد از محلول‌پاشی(48 و 72 ساعت) در غلظت 10 میلی‌مولار گابا بیشترین بیان ژنی را داشتند و کمترین بیان آنها در غلظت 25 میلی‌مولار گابا بود.نتیجه گیری: این پژوهش نشان داد که گابا در غلظت 10 میلی‌مولار و در مرحله veraison و یک هفته بعد از آن با تأثیر‌گذاری بر افزایش میزان شاخص-های کیفی میوه از جمله مواد جامد به‌عنوان سوبسترای اساسی مسیر بیوسنتزی ترکیبات مؤثر کیفیت میوه و محتوای آنتی‌‌اکسیدانی و همچنین با تأثیر بر افزایش بیان ژن‌های دخیل در فعالیت آنزیم PAL به‌‌عنوان یک آنزیم کلیدی در مسیر بیوسنتز ترکیبات فنولی، می‌تواند باعث بهبود کیفیت میوه و بازارپسندی بیشتر میوه انگور رقم قزل‌اوزوم گردد.