Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i

İslâm kültür ve medeniyetinde tarih yazımı, Hz. Peygamber’in vefatından sonraki ilk yüzyılda başlamış ve günümüze değin gelişerek devam etmiştir. İslâm tarih yazımı, kümülatif bir biçimde ilerlemesi sayesinde çeşitli tarih yazım türlerinin ortaya çıkmasına olanak sağlamıştır...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: İbrahim Oğuzhan
Format: Article
Language:Arabic
Published: Siyer Yayınları 2021-07-01
Series:Siyer Araştırmaları Dergisi
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.56288/siyer.888654
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1841545305894420480
author İbrahim Oğuzhan
author_facet İbrahim Oğuzhan
author_sort İbrahim Oğuzhan
collection DOAJ
description İslâm kültür ve medeniyetinde tarih yazımı, Hz. Peygamber’in vefatından sonraki ilk yüzyılda başlamış ve günümüze değin gelişerek devam etmiştir. İslâm tarih yazımı, kümülatif bir biçimde ilerlemesi sayesinde çeşitli tarih yazım türlerinin ortaya çıkmasına olanak sağlamıştır. İslâm kültür ve medeniyetindeki tarih yazım türlerinden biri olan şehir tarihi eserleri, bu birikimin bir ürünü olmasından ötürü önem arz etmektedir. Bu araştırmada ilk dönem İslâm şehir tarihçilerinden biri olan Ebû Zekeriyyâ Yezîd b. Muhammed b. Îyas el-Mevsılî el-Ezdî (334/945-46)’nin hayatı ve Musul tarihine dair yazmış olduğu Târîhu’l-Mevsıl adlı eseri incelenmiştir. İnceleme esnasında eserin içeriğine ve yöntemine dair çözümlemelerde bulunulmuştur. Ardından Târîhu’l-Mevsıl’ın kaynak kullanımına dikkat çekilmiştir. Kur’ân-ı Kerîm, hadis-i şerif, şiir ve tarihi vesikalar gibi kullanılan kaynakların ele alınış biçimden hareketle Ezdî’nin tarihçiliği hakkında değerlendirmelerde bulunulmuştur. Daha sonra eserdeki; halife, vali ve kadı tasvirleri incelenmiştir. Son bölümde ise Târîhu’l-Mevsıl’ın Ali Habîbe tarafından yapılmış olan tahkikli baskısı ele alınmış ve Habîbe’nin dipnotlar aracılığıyla eserdeki tarihî malumatların anlaşılmasına dair katkısı incelenmiştir.
format Article
id doaj-art-b5fecd49dcdf45828840cf739d1e8b89
institution Kabale University
issn 2791-6138
language Arabic
publishDate 2021-07-01
publisher Siyer Yayınları
record_format Article
series Siyer Araştırmaları Dergisi
spelling doaj-art-b5fecd49dcdf45828840cf739d1e8b892025-01-12T07:58:50ZaraSiyer YayınlarıSiyer Araştırmaları Dergisi2791-61382021-07-011017719510.56288/siyer.888654 Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i İbrahim Oğuzhan0https://orcid.org/0000-0002-8304-8135MARMARA ÜNİVERSİTESİ İslâm kültür ve medeniyetinde tarih yazımı, Hz. Peygamber’in vefatından sonraki ilk yüzyılda başlamış ve günümüze değin gelişerek devam etmiştir. İslâm tarih yazımı, kümülatif bir biçimde ilerlemesi sayesinde çeşitli tarih yazım türlerinin ortaya çıkmasına olanak sağlamıştır. İslâm kültür ve medeniyetindeki tarih yazım türlerinden biri olan şehir tarihi eserleri, bu birikimin bir ürünü olmasından ötürü önem arz etmektedir. Bu araştırmada ilk dönem İslâm şehir tarihçilerinden biri olan Ebû Zekeriyyâ Yezîd b. Muhammed b. Îyas el-Mevsılî el-Ezdî (334/945-46)’nin hayatı ve Musul tarihine dair yazmış olduğu Târîhu’l-Mevsıl adlı eseri incelenmiştir. İnceleme esnasında eserin içeriğine ve yöntemine dair çözümlemelerde bulunulmuştur. Ardından Târîhu’l-Mevsıl’ın kaynak kullanımına dikkat çekilmiştir. Kur’ân-ı Kerîm, hadis-i şerif, şiir ve tarihi vesikalar gibi kullanılan kaynakların ele alınış biçimden hareketle Ezdî’nin tarihçiliği hakkında değerlendirmelerde bulunulmuştur. Daha sonra eserdeki; halife, vali ve kadı tasvirleri incelenmiştir. Son bölümde ise Târîhu’l-Mevsıl’ın Ali Habîbe tarafından yapılmış olan tahkikli baskısı ele alınmış ve Habîbe’nin dipnotlar aracılığıyla eserdeki tarihî malumatların anlaşılmasına dair katkısı incelenmiştir.https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.56288/siyer.888654
spellingShingle İbrahim Oğuzhan
Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i
Siyer Araştırmaları Dergisi
title Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i
title_full Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i
title_fullStr Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i
title_full_unstemmed Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i
title_short Âbbâsiler Devrinde Siyasi Bir Muhalif: Ezdî ve Târîhu’l-Mevsıl’i
title_sort abbasiler devrinde siyasi bir muhalif ezdi ve tarihu l mevsil i
url https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.56288/siyer.888654
work_keys_str_mv AT ibrahimoguzhan abbasilerdevrindesiyasibirmuhalifezdivetarihulmevsıli