اثر گیاهان پوششی بر خصوصیات علف‌های هرز و عملکرد کمی و کیفی گیاه دارویی کرچک (Ricinus communis L.) - افسانه امین غفوری; پرویز رضوانی مقدم; مهدی نصیری محلاتی; سرور خرم دل (Pizhūhish/hā-yi tulīd-i giyāhī)
به منظور ارزیابی تراکم و وزن خشک علف‌های هرز و عملکرد دانه و روغن گیاه دارویی کرچک (Ricinus communis L.) تحت تأثیر گیاهان پوششی، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد در سال زراعی 88-1387 انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل چهار گیاه پوششی شبدر سفید، شنبلیله، ماشک گل و خلر و شاهد (بدون گیاه پوششی) بودند. صفات مورد مطالعه شامل تراکم نسبی، تراکم و وزن خشک علف‌های هرز در پنج مرحله نمونه‌برداری و عملکرد دانه و روغن کرچک بودند. نتایج نشان داد که در مرحله‌های اول، دوم، سوم، چهارم و پنجم نمونه‌برداری کمترین دامنه تراکم نسبی به ترتیب برای هفت‌بند (75/1-0 درصد)، خرفه و سوروف (80/23-88/5 درصد)، خرفه (80/23-43/1 درصد)، تاج خروس ریشه قرمز (77/27-88/5 درصد) و پیچک صحرایی (66/26-55/5 درصد) مشاهده شد. اثر گیاهان پوششی بر تراکم و وزن خشک علف‌های هرز در مراحل مختلف نمونه‌برداری و عملکرد دانه و روغن کرچک معنی‌دار (05/0p≤) بود. کمترین و بیشترین تراکم کل علف‌های هرز به ترتیب برای ماشک و شاهد با 67/378 و 39/1021 بوته در متر مربع حاصل گردید. بیشترین عملکرد دانه و روغن کرچک برای ماشک گل خوشه‌ای به ترتیب برابر با 94/475 و 75/182 کیلوگرم در هکتار مشاهده شد. به طور کلی، نتایج نشان داد که کاشت گیاهان پوششی را می‌توان به عنوان راهکاری اکولوژیک برای مدیریت علف‌های هرز و بهبود عملکرد کمی و کیفی گیاهان دارویی نظیر کرچک مدنظر قرار داد.