IMMANUEL KANT FELSEFESİNDE HÜRRİYETİN EPİSTEMOLOJİK VE AHLÂKİ OLANAĞI - Nuri Çiçek (Felsefe Dünyası)
Immanuel Kant (1724-1804), ahlâkın hürriyetle, hür olmanın da rasyonel bir varlık olarakinsanın istemesiyle ilişkili olduğunu vurgulamıştır. Bu istemeyle de insan, eylemlerininbelirleyicisi ve uygulayıcısı konumundadır. Rasyonel bir varlık olarak eyleyen ve uygulayaninsan bu eylemlerinden sorumludur. Sorumluluk hür olarak eyleyen insan için sözkonusudur. Ahlâkın yasa olması nedeniyle de tek tek bireyler için söz konusu olan belirleyicive uygulayıcı konum tüm insanlar için geçerlidir. Hür olmak, teorik bir zemindeçelişkilere yol açsa da eyleyen insanın eylemlerinde kendisini göstermesi bakımındanpratik zeminde ahlâklı olmanın ön koşulu olarak karşımıza çıkmaktadır. Aynı zamandabireylerin eylemlerinde sorumlu olabilmeleri için hür olmaları da gerekmektedir. Bu çalışmadaahlâk açısından olmazsa olmaz olarak düşündüğümüz hür olmanın Kant’ın bilgive ahlâk anlayışı çerçevesinde bir değerlendirmesi yapılacaktır.