Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım

Âlimler, bidʿatin dinen sapkınlık ve kabul edilmez olduğunda hemfikir olmakla birlikte bidʿatin kapsamı ve niteliği konusunda farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Âlimlerin bir kısmı bidʿatin kapsamını oldukça geniş tutup dine taalluk etmediği halde pek çok hususu bidʿat olar...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Hasan Gümüşoğlu
Format: Article
Language:Arabic
Published: Siyer Yayınları 2024-04-01
Series:Siyer Araştırmaları Dergisi
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.56288/siyer.1451509
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1841545289788293120
author Hasan Gümüşoğlu
author_facet Hasan Gümüşoğlu
author_sort Hasan Gümüşoğlu
collection DOAJ
description Âlimler, bidʿatin dinen sapkınlık ve kabul edilmez olduğunda hemfikir olmakla birlikte bidʿatin kapsamı ve niteliği konusunda farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Âlimlerin bir kısmı bidʿatin kapsamını oldukça geniş tutup dine taalluk etmediği halde pek çok hususu bidʿat olarak kabul ederken, bir kısım âlimler; bidʿati, hasene ve seyyie olmak üzere ikiye ayırarak sadece bidʿat-i seyyienin batıl olduğunu söylemiştir. Sa‘deddîn et-Teftâzânî, mutaassıp kimselerin bidʿati yanlış anladıklarını belirtip yeni olan her şeyin bidʿatin kapsamına alınarak bunlara karşı çıkılmasının yanlış olduğunu ifade etmiştir. Sahâbe devrinden sonra dine yapılan bir ilaveyi veya eksiltmeyi bidʿat olarak açıklayan Birgivî Mehmed Efendi, bidʿatin bazısının küfür, bazısının ise zina ve adam öldürmek gibi büyük günah olduğunu belirtmiştir. Ebü’l-Ferec, Mevzûat isimli eserinde Regâib ve Berât gibi gecelerde kılınan namazların yanı sıra tesbih namazı başta olmak üzere kılındığında büyük sevap olduğu ifade edilen nafile namazlarla ilgili hadislerin büyük çoğunluğunun “mevzu” ve bu namazların bidʿat olduğunu söylemiştir. Âlimlerin ekseri, İbnü’l-Cevzî’nin zayıf hadislerin yanı sıra sahih ve Kütüb-i Sitte’de yer alan bazı hadislere mevzu hükmü vermekte aşırıya gittiğine dikkat çekmişler ve amelî konularda zayıf hadisler ile istidlalin caiz olduğuna vurgu yapmışlardır. İbnü’l-Cevzî’nin uydurma ve batıl kabul ettiği pek çok hadisi Beyhakî gibi meşhur muhaddislerin naklettiklerini ifade eden Süyûtî, ilgili hadislerin arasında mevzu değil de zayıf hadisler bulunduğuna işaret ederek bu yaklaşımı tenkit etmiştir. Aliyyü’l-Kārî, Regâib namazının bidʿat ve dalâlet olarak nitelemesini eleştirerek en hayırlı ibadet olan namazı kılan kimsenin kınanmaması gerektiğini savunmuş ve mekruh vakitlerin dışında nafile namaz kılmanın her zaman caiz olduğunu söylemiştir. Bu konuda özellikle Allah’a yakınlık için en önemli ibadet olan bir namazın belirli esaslar çerçevesinde kılmanın caiz olmasına ve aralarında âlim ve şeyhlerin bulunduğu meşhur zatların bu namazları kılmaya büyük hassasiyet göstermesine atıfta bulunulmuştur.
format Article
id doaj-art-80295593e2a049c1b3344215ebd7e6d9
institution Kabale University
issn 2791-6138
language Arabic
publishDate 2024-04-01
publisher Siyer Yayınları
record_format Article
series Siyer Araştırmaları Dergisi
spelling doaj-art-80295593e2a049c1b3344215ebd7e6d92025-01-12T07:59:14ZaraSiyer YayınlarıSiyer Araştırmaları Dergisi2791-61382024-04-011610512310.56288/siyer.1451509 Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım Hasan Gümüşoğlu0https://orcid.org/0000-0002-0836-4031YALOVA UNIVERSITY Âlimler, bidʿatin dinen sapkınlık ve kabul edilmez olduğunda hemfikir olmakla birlikte bidʿatin kapsamı ve niteliği konusunda farklı görüşler ileri sürmüşlerdir. Âlimlerin bir kısmı bidʿatin kapsamını oldukça geniş tutup dine taalluk etmediği halde pek çok hususu bidʿat olarak kabul ederken, bir kısım âlimler; bidʿati, hasene ve seyyie olmak üzere ikiye ayırarak sadece bidʿat-i seyyienin batıl olduğunu söylemiştir. Sa‘deddîn et-Teftâzânî, mutaassıp kimselerin bidʿati yanlış anladıklarını belirtip yeni olan her şeyin bidʿatin kapsamına alınarak bunlara karşı çıkılmasının yanlış olduğunu ifade etmiştir. Sahâbe devrinden sonra dine yapılan bir ilaveyi veya eksiltmeyi bidʿat olarak açıklayan Birgivî Mehmed Efendi, bidʿatin bazısının küfür, bazısının ise zina ve adam öldürmek gibi büyük günah olduğunu belirtmiştir. Ebü’l-Ferec, Mevzûat isimli eserinde Regâib ve Berât gibi gecelerde kılınan namazların yanı sıra tesbih namazı başta olmak üzere kılındığında büyük sevap olduğu ifade edilen nafile namazlarla ilgili hadislerin büyük çoğunluğunun “mevzu” ve bu namazların bidʿat olduğunu söylemiştir. Âlimlerin ekseri, İbnü’l-Cevzî’nin zayıf hadislerin yanı sıra sahih ve Kütüb-i Sitte’de yer alan bazı hadislere mevzu hükmü vermekte aşırıya gittiğine dikkat çekmişler ve amelî konularda zayıf hadisler ile istidlalin caiz olduğuna vurgu yapmışlardır. İbnü’l-Cevzî’nin uydurma ve batıl kabul ettiği pek çok hadisi Beyhakî gibi meşhur muhaddislerin naklettiklerini ifade eden Süyûtî, ilgili hadislerin arasında mevzu değil de zayıf hadisler bulunduğuna işaret ederek bu yaklaşımı tenkit etmiştir. Aliyyü’l-Kārî, Regâib namazının bidʿat ve dalâlet olarak nitelemesini eleştirerek en hayırlı ibadet olan namazı kılan kimsenin kınanmaması gerektiğini savunmuş ve mekruh vakitlerin dışında nafile namaz kılmanın her zaman caiz olduğunu söylemiştir. Bu konuda özellikle Allah’a yakınlık için en önemli ibadet olan bir namazın belirli esaslar çerçevesinde kılmanın caiz olmasına ve aralarında âlim ve şeyhlerin bulunduğu meşhur zatların bu namazları kılmaya büyük hassasiyet göstermesine atıfta bulunulmuştur.https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.56288/siyer.1451509
spellingShingle Hasan Gümüşoğlu
Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım
Siyer Araştırmaları Dergisi
title Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım
title_full Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım
title_fullStr Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım
title_full_unstemmed Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım
title_short Mübarek Gecelerde Kılınan Nafile Namazların Bid‘atliği Meselesine Eleştiriler Bir Yaklaşım
title_sort mubarek gecelerde kilinan nafile namazlarin bid atligi meselesine elestiriler bir yaklasim
url https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.56288/siyer.1451509
work_keys_str_mv AT hasangumusoglu mubarekgecelerdekılınannafilenamazlarınbidatligimeselesineelestirilerbiryaklasım