Sosyolojik Bakış Açısıyla “Engelli” Gençlerin Sosyal Sermayesi Üzerine Kuramsal Bir Çalışma - Hülya Eker (Journal of Economy Culture and Society)
Sosyal sermayeye ilişkin birçok tanım ve kavramsallaştırma olmasına rağmen gençlerin ve engeli olan gençlerin sosyal sermayeleri yeterince ilgi görmemiştir. Engeli olan gençler engeli olmayan gençlerle aynı sorunları yaşamakla birlikte toplumsal yaşama dahil olma noktasında daha dezavantajlı konumdadırlar. Bu çalışmada literatürde yapılan çalışmalardan da destek alınarak engeli olan gençlerin sosyal sermayelerine ilişkin kavramsal bir çerçeve sunulması amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda sosyal sermaye kavramsal boyutlarıyla tartışılmıştır. Engeli olan gençlerin sosyal sermayelerine ilişkin yapılan çalışmalardan hareketle sosyal sermaye çıktıları (birey ve toplum açısından) ve göstergeleri belirlenmiştir. Bireysel çıktıları sosyal ağlarının genişlemesi, refahlarının artması, kimlik ve aidiyetlerinin gelişmesi ve sosyal destektir. Toplumsal çıktılar ise engeli olan gençlerin toplumsal yaşama katılımının artmasıdır. Sosyal sermaye göstergeleri sosyal ağlar, mekâna ve gruba aidiyet, güven, sosyal destek, sosyal dışlanma ve kimlik algılarından oluşmaktadır. Bu gençlerin sosyal sermayeleri üzerine yapılan çalışmalar incelendiğinde sosyal çevrelerinde aileleri, arkadaşları, bakımlarından sorumlu bireyler ve komşuları ön plandadır. Engeli olan gençlerin sosyal sermayesine ilişkin kavramsal çerçeveyle bu gençlerin dezavantajlı konumlarını daha görünür hale getirmede ve toplumsal yaşama dahil olmalarındaki önemi vurgulanmıştır. Bu konudaki çalışmaların ön plana çıkarılmasıyla engeli olan gençlerin sosyal sermayesi, özellikle engellilik sosyolojisi literatürüne katkı sunması açısından önem arz etmektedir.