Rusførebygging i skulen som diskursivt forma pedagogisk-politisk fenomen. Eit teoretisk-empirisk bidrag til omgrepsutvikling - Øyvind Wiik Halvorsen; Liv Eide; Olin Blaalid Oldeide (Nordisk tidsskrift for pedagogikk og kritikk)
Denne teoretisk-empiriske artikkelen har to føremål. For det fyrste vil artikkelen utmynte eit diskursorientert teoretisk rammeverk for å analysere rusførebygging i skulen som eit pedagogisk-politisk fenomen. For det andre prøver artikkelen rammeverket ut i ein empirisk analyse av medietekstar om rusførebygging i skulen. Forskingsspørsmål for artikkelen er: Korleis vert rusførebygging i skulen diskursivt forma i medieoffentlegheita? Diskursar om rusførebygging i skulen vert teoretisk omgrepsgjorde som høvesvis aktivering av bestemte kulturhistoriske grunnbilete av barn og unge og legitimering av ulike førebyggingsteknologiar. Det empiriske materialet utgjer 29 medietekstar frå perioden januar 2020 til november 2023. Desse vert analyserte med blikk på korleis rusførebygging i skulen vert ulikt diskursivt forma etter kva bilete som vert aktivert, og teknologi som vert legitimert. Tre diskursar vert identifiserte gjennom analysen, høvesvis den kontrollerte eleven (dionysisk grunnbilete: barn og unge er fødde ville, førebyggingsteknologi: disiplinering), den inkluderte eleven (apollinsk grunnbilete: barn og unge er naturleg gode, førebyggingsteknologi: etablering av fellesskap for vekst og tilhøyrsle) og den opplyste eleven (athensk grunnbilete: barn og unge er naturleg rasjonelle, førebyggingsteknologi: formidling av balansert informasjon). Analysen gjer synleg korleis rusførebygging i skulen tangerer både pedagogikk og politikk, og artikkelen diskuterer funna i ljos av pedagogiske grunnlagsproblem og politisk makt.