Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma

Bu makalede, dilde/lafızda var olan yüklemli ve şartlı önerme ayrımının düşünce ve varlıkta da mevcut olup olmadığının üzerinde durulacak, buna ilaveten İslam mantık tarihi içerisinde ele alınan şartlı önermelerin mahiyetine dair bir bakış açısı sunulmaya çalışılacaktır. Ari...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Enver Şahin
Format: Article
Language:Arabic
Published: Mardin Artuklu University 2024-06-01
Series:Artuklu Akademi
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.34247/artukluakademi.1465190
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1841545195704811520
author Enver Şahin
author_facet Enver Şahin
author_sort Enver Şahin
collection DOAJ
description Bu makalede, dilde/lafızda var olan yüklemli ve şartlı önerme ayrımının düşünce ve varlıkta da mevcut olup olmadığının üzerinde durulacak, buna ilaveten İslam mantık tarihi içerisinde ele alınan şartlı önermelerin mahiyetine dair bir bakış açısı sunulmaya çalışılacaktır. Aristoteles (Ö. 322) tarafından sözün neliği üzerine yazılan Peri Hermenias adlı kitapta sadece yüklemli (kategorik) önermelerin mahiyetinden bahsedilmektedir. Buna mukabil İbn Sînâ, (ö.1037) şartlı önermelerin hükümlerine değinerek onların yüklemli önermelerden farklı olan taraflarına işaret etmektedir. Aristoteles takipçisi İbn Rüşd (ö. 1198) ise şartlı önermelerin Aristoteles’in önermenin tek türü olarak kabul ettiği kategorik önermelerden farklı olmadığını iddia etmiş, bazı şartlı önermelerin yüklemli önermelere indirgenebilir olduğunu savunmuştur. Bu makalede, 11. yüzyıldan başlayıp 14. yüzyıla kadar devam eden tartışmalarda ileri sürülen deliller ele alınacak, tercihi gerektiren delillerin kuvvet dereceleri (ķuwwa al-tašīr) üzerinde durulacaktır.
format Article
id doaj-art-4e8f682b34f64ff488733cfa8280ec76
institution Kabale University
issn 2148-3264
language Arabic
publishDate 2024-06-01
publisher Mardin Artuklu University
record_format Article
series Artuklu Akademi
spelling doaj-art-4e8f682b34f64ff488733cfa8280ec762025-01-12T09:14:56ZaraMardin Artuklu UniversityArtuklu Akademi2148-32642024-06-01111678110.34247/artukluakademi.1465190 Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma Enver Şahin0https://orcid.org/0000-0001-6905-8671Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Bu makalede, dilde/lafızda var olan yüklemli ve şartlı önerme ayrımının düşünce ve varlıkta da mevcut olup olmadığının üzerinde durulacak, buna ilaveten İslam mantık tarihi içerisinde ele alınan şartlı önermelerin mahiyetine dair bir bakış açısı sunulmaya çalışılacaktır. Aristoteles (Ö. 322) tarafından sözün neliği üzerine yazılan Peri Hermenias adlı kitapta sadece yüklemli (kategorik) önermelerin mahiyetinden bahsedilmektedir. Buna mukabil İbn Sînâ, (ö.1037) şartlı önermelerin hükümlerine değinerek onların yüklemli önermelerden farklı olan taraflarına işaret etmektedir. Aristoteles takipçisi İbn Rüşd (ö. 1198) ise şartlı önermelerin Aristoteles’in önermenin tek türü olarak kabul ettiği kategorik önermelerden farklı olmadığını iddia etmiş, bazı şartlı önermelerin yüklemli önermelere indirgenebilir olduğunu savunmuştur. Bu makalede, 11. yüzyıldan başlayıp 14. yüzyıla kadar devam eden tartışmalarda ileri sürülen deliller ele alınacak, tercihi gerektiren delillerin kuvvet dereceleri (ķuwwa al-tašīr) üzerinde durulacaktır.https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.34247/artukluakademi.1465190
spellingShingle Enver Şahin
Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma
Artuklu Akademi
title Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma
title_full Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma
title_fullStr Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma
title_full_unstemmed Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma
title_short Aristoteles’ten İslam Mantığına Önermelerin Yapısı Üzerine Bir Karşılaştırma
title_sort aristoteles ten islam mantigina onermelerin yapisi uzerine bir karsilastirma
url https://dergipark.org.tr/tr/doi/10.34247/artukluakademi.1465190
work_keys_str_mv AT enversahin aristotelestenislammantıgınaonermelerinyapısıuzerinebirkarsılastırma