بازتاب همه‌گیری کرونا بر افزایش نابرابری‌های اقتصادی و اجتماعی در جوامع شهری (نمونه مطالعه: شهر شیراز) - محمدرضا حقی; احسان حیدرزاده (جغرافیا و مخاطرات محیطی)
شاید بتوان گفت همهگیری کرونا یکی از اصلیترین مخاطرات دهههای اخیر بوده است که در گسترهای جهانی، جوامع را با چالشهای جدی اقتصادی و اجتماعی مواجه نمود. از همین رو، تحلیل بازتاب این همهگیری بر افزایش نابرابریهای اقتصادی و اجتماعی به‌عنوان زیربنای تدوین پژوهش حاضر موردتوجه قرار گرفت. این پژوهش به روش توصیفی - تحلیلی و مبتنی بر مطالعات اسنادی و پیمایش میدانی انجام پذیرفته است. با بررسی پژوهشهای پیشین، 24 متغیر اقتصادی و اجتماعی شهری که با همهگیری بیماری کرونا تحت تأثیر قرار گرفتهاند شناسایی شده و در دو محله با ساختار اقتصادی و اجتماعی متفاوت در شهر شیراز موردبررسی قرار گرفتهاند. ازاینرو تعداد 100 پرسشنامه (بیش از 4 برابر تعداد متغیرها) در هر یک از محلات توزیع شده است. در ادامه دادههای حاصل از پرسشنامهها در نرمافزار SPSS وارد شده و به کمک مدل تحلیل عاملی اکتشافی موردسنجش قرار گرفتهاند. یافته ها نشان میدهد پیامدهای منفی همهگیری کرونا بر جوامع شهری به ترتیب در 5 عامل «بنیه اقتصادی خانوار»، «حمایت دولتی»، «سلامت جسمی و روانی»، «هزینه خانوار» و «تعاملات اجتماعی» خود را نشان داده است. بازتاب این پیامدها در محلات فقیر بیش از محلات مرفه است؛ بهطوریکه به‌ویژه در متغیرهای «تهیه وسایل آموزش مجازی»، «مصرف خوراکی و مواد غذایی»، «تأمین کالاهای اساسی»، «ناامنی، جرم و جنایت»، «مصرف پوشاک» و «اشتغال و کسب‌وکار» موجب نابرابریهایی شدید میشود. از همین رو در پایان با بهرهگیری از مدل تحلیل رگرسیون چندمتغیره خطی، عوامل دارای اولویت برای کاربست در سیاستها و برنامههای مسئولین دولتی و مدیران شهری مشخص شدهاند.