مروری بر استفاده از مواد سفیدکننده نوری در صنعت نساجی - فاطمه طاهری; مهدی صفی; راضیه جعفری (مطالعات در دنیای رنگ)
سفیدکننده‌‌‌های نوری ترکیبات آلی بی‌‌‌رنگی هستند که براساس سازوکار فلورسنتی، پرتو فرابنفش خورشید (UV) را جذب و آن را در طول موج بالاتر (ناحیه آبی طیف مرئی) منتشر می‌کنند. این مواد ظاهر سفید فزاینده‌ای در اجسام و از جمله منسوجات ایجاد می‌کنند. استفاده از مواد سفیدکننده نوری با مقادیر اندک در منسوجات می‌‌‌تواند با بهبود خواص انعکاسی پارچه در ناحیه طیف مرئی، سفیدی قابل درکی را به عنوان سفید واقعی برای تمیزی و دلپذیر نشان دادن ظاهر منسوجات فراهم کند. بکارگیری گسترده از سفیدکننده‌های نوری در صنعت نساجی، علاوه بر صنایع دیگر نظیر شوینده‌ها، صنایع آرایشی و بهداشتی، کاغذسازی، چاپ، رنگ‌‌‌های پوشاننده سطوح و غیره موجب شده تا این مواد نقشی انکار ناپذیر در زندگی روزمره ایفا کنند. کارآیی این مواد همچون سایر رنگ‌ها تحت تاثیر عوامل مختلف است. این مواد غالبا بر پایه استیلبن، کومارین، پیرازولین، نفتالیمید و نفتوکسازولین بوده که کاربردهای متفاوت و تمایل به الیاف مختلف را موجب می‌‌‌شود. بنابراین، با توجه به اهمیت بالای تجاری این مواد، بررسی سازوکار سفیدگری، ساختارهای شیمیایی و همچنین خطرات احتمالی آن ضروری و همواره مورد بحث می‌باشد. این مقاله با هدف شناسایی بیشتر سفیدکننده‌‌‌های فلورسنت در صنعت نساجی به نحوه عملکرد و طبقه‌بندی، کاربرد و ویژگی‌‌‌ها، عوامل موثر بر کارآیی، بازار تجاری و در پایان به اثرات زیست‌محیطی آنها می‌‌‌پردازد.