HUME'UN MAVİSİ - Şule Göle (Felsefe Dünyası)
Hume’un empirik argümanında nadir olgular kategorisine yerleştirilen çelişkili fenomen “mavi”, yansı veya kopya imgenin hafıza ve imgelem ilişkisinde önemli bir noktaya işaret ettiğini gösterir. Nadir olgu, ilk olarak mucizevi veya olası biçimde açığa çıkan olguların hafıza aracılığıyla empirik bir temellendirmeye oturtulmasıyla oluşturulabilir empirik bir kanıta, ikinci olarak ise imgelemin “fikirleri karıştırma, birleştirme, ve bölme” yetisiyle hafızadan farklı olarak “üretici” bir temelde açıklanmasına olanak tanımasıyla önemlidir. Bu makalede Hume’un duyum, izlenim, fikir ayrımının yapıldığı giriş bölümünün ardından Empirik Hafıza ve İmgelem alt başlığıyla Antikçağ’dan Modern düşünceye empirik hafıza ve imgelemin Hume’un hafıza ve imgelem argümanına etkilerinin tarihsel çözümlemesine yer verilecektir. Hume’da İmgelem ve Zihinsel Görü Ayrımı alt başlığıyla ise Hume’un mavi renk ölçeği örneğiyle imgelem yetisinin “üretici” olanaklarına işaret ettiği a priori işlevine yer verilecektir. Sonuç bölümünde imgelemin a priori işleviyle somut bir soruya yanıt aranacaktır: Duyulardan gelmeyen herhangi bir şey hakkında imgelem yetisi ile bir fikre sahip olunabilir mi?