PARA BİRİMİNİN DEĞİŞTİRİLMESİNİN ENFLASYON VE ENFLASYON BEKLENTİSİ ÜZERİNDE YARATACAĞI MUHTEMEL ETKİLER - Yrd. Doç. Dr. Serdar Altınok (Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi)
Yeni para ve enflasyon üzerindeki muhtemel etkilerine geçmeden önce para ve enflasyon olgusunun tarihsel gelişimini inceleyelim. Öncelikle para nedir ve hangi fonksiyonları vardır. Tarihsel gelişim içinde nasıl algılanmıştırB Bu sorulara cevap vermeye çalışalım.Eski Yunanda Solon zamanında dolaşıma bakırdan düşük değerli paraların çıktığını, para olarak servetin biriktirilmesinin önlendiğini görmekteyiz. Eflatun ise parayı bir mübadele aracı olarak görmekte ve ticari faaliyetleri para ile kolay yürütüldüğünü, paranın servet kaynağı olmadığını bu sebeple de özel kişilerin altın ve gümüş sahibi olmaması gerektiğini söylemiştir. İç ödemelerde itibara dayanan paraların dış ödemelerde de değerli metal paraların kullanılmasını uygun görür. Yine Aristo parayı toplumsal anlaşmadan gücünü alan, değeri ölçen ve koruyan, talebi temsil eden bir müdahele aracı olarak görür ve iktisadi gelişmesi hızlandırdığını savunur. Faizi ise doğaya aykırı servet sayar.Roma imparatorluğunda da faiz, yani paranın para kazanması hırsızdan daha kötüdür diye nitelenmişinYine Orta Çağda St. Thomas parayı mübadele aracı görmüş ve faize karşı çıkmıştır. Ona göre para kısırdır. Para, doğuramaz. Nikolas Oresmius'a göre para değeri ile oynanmamalıdır. Paranın değerinn krallar tarafından düşürülmesini servetin gerçek sahiplerinden alınması olarak kabul edilir. Altın ve gümüşün değeri yüksek olan ülkeye gideceğini paranın değerinn düşürüldüğü ülkeni de zamanla yoksullaşacağını ifade etmiştir. Paranın değerinin düşürülmesi halkın elinden malının alınmasıyla eş tutulur.