Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnienia

Celem artykułu jest ocena tez orzecznictwa dotyczącego sytuacji nabywcy wierzytelności będącej wynikiem przestępstwa w postępowaniu karnym i przedstawienie poglądu autora dotyczącego możliwości rozstrzygnięcia tego problemu. Zdaniem autora odniesienie tez orzecznictwa do treści przepisów prawa karn...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Łukasz Pilarczyk
Format: Article
Language:English
Published: Adam Mickiewicz University, Poznan 2024-12-01
Series:Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Subjects:
Online Access:https://pressto.amu.edu.pl/index.php/rpeis/article/view/42091
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1841560949334474752
author Łukasz Pilarczyk
author_facet Łukasz Pilarczyk
author_sort Łukasz Pilarczyk
collection DOAJ
description Celem artykułu jest ocena tez orzecznictwa dotyczącego sytuacji nabywcy wierzytelności będącej wynikiem przestępstwa w postępowaniu karnym i przedstawienie poglądu autora dotyczącego możliwości rozstrzygnięcia tego problemu. Zdaniem autora odniesienie tez orzecznictwa do treści przepisów prawa karnego oraz cywilnego, przy ich wykładni nie tylko językowej, lecz także systemowej, musi powodować wątpliwości co do słuszności tez stawianych w orzecznictwie. Wynikają one przede wszystkim z zestawienia ze sobą przepisów prawa karnego i cywilnego, które także powinno być stosowane przy orzekaniu o obowiązku naprawienia szkody. Tymczasem według przepisów prawa cywilnego nabywca wierzytelności powinien nabyć te same uprawnienia procesowe, które przysługiwały jej zbywcy. Jednakże sądy karne nie stosują w tym zakresie przepisów prawa cywilnego, odmawiając nabywcy nie tylko statusu pokrzywdzonego, ale nawet możliwości ubiegania się o orzeczenie na jego rzecz obowiązku naprawienia szkody w procesie karnym. Takie stanowisko wynika z przyjęcia wąskiej interpretacji definicji pokrzywdzonego, nieobejmującej swoim zakresem nabywcy wierzytelności. Omawiana kwestia prowadzi do realnych problemów praktycznych, ponieważ akceptacja tez dominujących w orzecznictwie może prowadzić do poszkodowania nabywcy wierzytelności i bezpodstawnego, nieuzasadnionego aksjologicznie, uprzywilejowania sprawcy przestępstwa. Zaznaczyć przy tym należy, że problem ten choć realnie istniejący, nie jest przedmiotem zbyt częstej refleksji naukowej, albowiem omawiane tezy orzecznictwa, choć muszą budzić wątpliwości, są zazwyczaj akceptowane w doktrynie prawa karnego.
format Article
id doaj-art-2be0080167fd4b15ab97f1ba1497082f
institution Kabale University
issn 0035-9629
2543-9170
language English
publishDate 2024-12-01
publisher Adam Mickiewicz University, Poznan
record_format Article
series Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
spelling doaj-art-2be0080167fd4b15ab97f1ba1497082f2025-01-03T08:30:30ZengAdam Mickiewicz University, PoznanRuch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny0035-96292543-91702024-12-0186410.14746/rpeis.2024.86.4.06Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnieniaŁukasz Pilarczyk0https://orcid.org/0000-0002-7278-9210Adam Mickiewicz University in Poznań Celem artykułu jest ocena tez orzecznictwa dotyczącego sytuacji nabywcy wierzytelności będącej wynikiem przestępstwa w postępowaniu karnym i przedstawienie poglądu autora dotyczącego możliwości rozstrzygnięcia tego problemu. Zdaniem autora odniesienie tez orzecznictwa do treści przepisów prawa karnego oraz cywilnego, przy ich wykładni nie tylko językowej, lecz także systemowej, musi powodować wątpliwości co do słuszności tez stawianych w orzecznictwie. Wynikają one przede wszystkim z zestawienia ze sobą przepisów prawa karnego i cywilnego, które także powinno być stosowane przy orzekaniu o obowiązku naprawienia szkody. Tymczasem według przepisów prawa cywilnego nabywca wierzytelności powinien nabyć te same uprawnienia procesowe, które przysługiwały jej zbywcy. Jednakże sądy karne nie stosują w tym zakresie przepisów prawa cywilnego, odmawiając nabywcy nie tylko statusu pokrzywdzonego, ale nawet możliwości ubiegania się o orzeczenie na jego rzecz obowiązku naprawienia szkody w procesie karnym. Takie stanowisko wynika z przyjęcia wąskiej interpretacji definicji pokrzywdzonego, nieobejmującej swoim zakresem nabywcy wierzytelności. Omawiana kwestia prowadzi do realnych problemów praktycznych, ponieważ akceptacja tez dominujących w orzecznictwie może prowadzić do poszkodowania nabywcy wierzytelności i bezpodstawnego, nieuzasadnionego aksjologicznie, uprzywilejowania sprawcy przestępstwa. Zaznaczyć przy tym należy, że problem ten choć realnie istniejący, nie jest przedmiotem zbyt częstej refleksji naukowej, albowiem omawiane tezy orzecznictwa, choć muszą budzić wątpliwości, są zazwyczaj akceptowane w doktrynie prawa karnego. https://pressto.amu.edu.pl/index.php/rpeis/article/view/42091prawo karnepostępowanie karneprawo cywilnecesja wierzytelnościnaprawienie szkody
spellingShingle Łukasz Pilarczyk
Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnienia
Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
prawo karne
postępowanie karne
prawo cywilne
cesja wierzytelności
naprawienie szkody
title Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnienia
title_full Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnienia
title_fullStr Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnienia
title_full_unstemmed Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnienia
title_short Pokrzywdzony przestępstwem a cesja roszczeń będących wynikiem jego popełnienia
title_sort pokrzywdzony przestepstwem a cesja roszczen bedacych wynikiem jego popelnienia
topic prawo karne
postępowanie karne
prawo cywilne
cesja wierzytelności
naprawienie szkody
url https://pressto.amu.edu.pl/index.php/rpeis/article/view/42091
work_keys_str_mv AT łukaszpilarczyk pokrzywdzonyprzestepstwemacesjaroszczenbedacychwynikiemjegopopełnienia