Laboratuvar uygulamalarında sorgulayıcı araştırma ve 5E Modeli: Sınıf öğretmeni adayları için geliştirilen mesleki gelişim programı - Nimet AKBEN; Fitnat KÖSEOĞLU (Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi)
Bu çalışmanın amacı sorgulayıcı araştırma yaklaşımına ve 5E modeline dayalı laboratuvar etkinliklerinin sınıf öğretmeni adaylarına kavratılması amacıyla geliştirilen mesleki gelişim programının; adayların laboratuvar etkinlikleri geliştirme becerilerine, sorgulayıcı araştırma yaklaşımına ve bu yaklaşıma uygun laboratuvar etkinliklerine ilişkin inançlarını belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda geliştirilen mesleki gelişim programı; “Bilimsel sorgulama yaklaşımının kuramsal temelleri”, “Bilimsel sorgulamaya dayalı laboratuvar etkinlikleriyle, bilimsel sorgulama yaklaşımı ve laboratuvar etkinlikleri” ve “Öğretmen adayları tarafından geliştirilen bilimsel sorgulamaya dayalı laboratuvar etkinliklerinin uygulanması” olmak üzere üç aşamada yürütülmüştür. Çalışma, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi İlköğretim Bölümü Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalında Fen ve Teknoloji Laboratuvar Uygulamaları I ve II derslerini alan 35 öğretmen adayı ile haftada 2 saat olmak üzere toplam 25 haftada tamamlanmıştır. Araştırmada hem nicel hem de nitel veri kaynakları kullanılmıştır. Araştırmacı tarafından geliştirilen “sorgulayıcı araştırmaya dayalı laboratuvar etkinliklerini değerlendirme” anket formu araştırmanın nicel veri kaynağını oluşturmaktadır. Nitel veri kaynağı olarak da açık uçlu soru formu ve yarı-yapılandırılmış mülakatlar kullanılmıştır. Araştırma sonunda elde edilen nicel bulgular, adayların sorgulayıcı araştırmaya dayalı laboratuvar etkinliklerini geliştirebilmede başarı olduklarını ve bu bağlamda geliştirilen öğretim programının önemli bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Araştırmanın nitel bulguları öğretmen adaylarının bu program sayesinde derse olan ilgilerinin arttığını ve özgüvenlerinin geliştiğini göstermektedir. Adaylar, bu program sonunda derse olan ilgilerinin artarak kalıcı öğrenmelerin sağlanabileceğini belirtmişlerdir. Bu mesleki gelişim programı adayların, sorgulayıcı araştırma yaklaşımının fen öğretimindeki ve öğrenimindeki etkisini kavrayarak, deneylerin önemini ve yaptıkları uygulamaların mesleki gelişimlerine sağladığı katkıları fark etmelerinde de önemli rol oynamıştır. Ayrıca adaylar bu yaklaşımda öğrencilerin aktif olarak çalışmaları sayesinde bilimsel süreç becerilerinin gelişeceğine inanmaktadırlar.